Komin do kominka to dość złożona konstrukcja, od której prawidłowego doboru i montażu zależy poprawna praca całego systemu grzewczego, bezpieczeństwo pożarowe, stan budynku, a nawet Twoje życie i zdrowie. Zasad montażu nie wolno więc lekceważyć, a najlepiej od razu powierzyć tę pracę fachowcom.
Pisaliśmy już wcześniej o tym, jakie są rodzaje kominów i jakimi zasadami kierować się przy ich wyborze. W tym artykule zatrzymamy się bardziej szczegółowo na budowie systemu kominowego i wyjaśnimy, jak prawidłowo zamontować komin do kominka.
Z czego składa się komin do kominka?
System kominowy to nie tylko rura. Tworzą go rury jednościenne, kolana 45° i 90°, trójniki, rewizja, odskraplacz, szyber, zakończenie komina, okapnik, rozeta, obejmy mocujące oraz elementy montowane na szczycie – deflektor lub wiatrowskaz. Każdy z nich pełni własną funkcję i wpływa na ciąg kominowy oraz bezpieczeństwo.
Zanim więc zamontujesz komin, warto dokładnie poznać jego elementy i przeznaczenie każdego z nich.

Elementy komina i ich przeznaczenie:
- Rura kominowa jednościenna. Podstawowy element do kompletowania i montażu komina oraz jego odcinków poziomych. Rury kominowe stosuje się do gilzowania komina ceglanego, a także do podłączenia do komina typu sandwich. Dostępne w odcinkach po 1 m, 0,5 m i 0,3 m.
- Kolano 45°. Składa się z dwóch zespawanych ze sobą części rury pod kątem 45°. Pozwala zmienić kierunek komina o 45°. Montuje się je zarówno na odcinkach pionowych, jak i poziomych. Kolano 45° nie może przenosić obciążenia (ciężaru komina), a jedynie pełnić funkcję zmiany kierunku.
- Kolano regulowane 90°. Służy do zmiany kąta komina, łączy się z elementami komina ze stali nierdzewnej bez dodatkowych mocowań, metodą „rura w rurę”.
- Trójnik 45°. Służy do odprowadzania spalin do komina i umożliwia czyszczenie oraz obsługę rury kominowej z odcięciem kondensatu.
- Trójnik 87°. Służy do odprowadzania spalin do komina i umożliwia czyszczenie oraz obsługę rury kominowej z odcięciem kondensatu.
- Rewizja. Służy do kontroli wnętrza, obsługi i czyszczenia komina z sadzy, a także pełni funkcję podpory dla rury kominowej ze stali nierdzewnej.
- Odskraplacz. Służy do odprowadzania kondensatu z rury kominowej na zewnątrz. Montuje się go od dołu, pod trójnikiem 87° lub trójnikiem 45°.
- Szyber. Służy do regulacji ciągu kominowego. Zgodnie z obowiązującymi w Ukrainie przepisami przeciwpożarowymi szyber nie może przesłaniać przekroju komina o więcej niż 85%.
- Zakończenie komina. Stosuje się je do montażu na szczycie komina ceglanego. Zakończenie zapobiega dostawaniu się opadów atmosferycznych do wnętrza kanału ceglanego.
- Okapnik. Montuje się go na rurze kominowej wychodzącej na dach. Zapobiega przedostawaniu się opadów atmosferycznych w otwór wokół komina i maskuje przejście rury przez przekrycie.
- Rozeta. Służy do maskowania miejsc przejścia systemu kominowego przez przegrodę pionową (ścianę / ściankę działową).
- Obejma pod odciągi. Montuje się ją na kominach izolowanych, gdy rura kominowa wystaje ponad połać dachu na więcej niż 1,5 m.
- Obejma mocująca. Służy do mocowania pionowego trzonu i poziomych odcinków komina do ściany, jeśli odległość rury od powierzchni, do której wykonuje się mocowanie, nie przekracza 200 mm.
- Deflektor. Montowany na szczycie komina, służy do zwiększenia i ustabilizowania ciągu kominowego. Deflektory chronią też rurę kominową przed opadami atmosferycznymi i silnym wiatrem bocznym.
- Wiatrowskaz. Montowany na szczycie komina, zabezpiecza go przed opadami atmosferycznymi i wyklucza wdmuchiwanie wiatru do komina (ciąg wsteczny).
Rura kominowa
Rura kominowa to podstawowy element całego systemu kominowego. W istocie jest to urządzenie zamontowane na szczycie komina, przeznaczone do odprowadzania produktów spalania do atmosfery.
Rura kominowa powinna spełniać następujące wymagania:
- rura kominowa powinna mieć taki sam przekrój wewnętrzny i kształt jak komin;
- rura kominowa powinna mieć praktyczny przekrój wylotu co najmniej dwa razy większy niż przekrój komina;
- część rury wychodząca z dachu lub pozostająca w kontakcie z przestrzenią na zewnątrz pomieszczenia (na przykład w przypadku dachu płaskiego) powinna być obmurowana cegłą lub obłożona płytkami i w każdym przypadku dobrze zaizolowana;
- rura kominowa powinna być wykonana tak, aby zapobiegać przenikaniu deszczu, śniegu i ciał obcych do komina oraz zapewniać odprowadzanie produktów spalania na zewnątrz przy wietrze wiejącym ze wszystkich stron i pod wszystkimi kątami (rura z deflektorem przeciwdziałającym ciągowi wstecznemu).
► Komplet elementów systemu kominowego znajdziesz w dziale kominy.
Montaż komina do kominka
Zanim przystąpisz do montażu komina do kominka, wykonaj prace przygotowawcze. Pozwoli to zbudować możliwie skuteczny, bezpieczny i praktyczny system na długie lata eksploatacji.
Od czego zacząć montaż komina?
Zacznij od ustawienia wkładu kominkowego. Jeśli nie ma on specjalnych nóżek, trzeba wykonać ognioodporną podstawę. Między wkładem a ścianą należy zachować co najmniej 1,5 cm odstępu, a ścianę przylegającą do kominka zaizolować termicznie – specjaliści zalecają wełnę mineralną, która wytrzymuje duże wahania temperatury, aż do 700 stopni.
Montaż komina do kominka można zaczynać dopiero wtedy, gdy wkład kominkowy stoi w starannie dobranym dla niego miejscu. Tak samo postępuje się przy podłączaniu pieców wolnostojących.
! TO WAŻNE !
NIE WOLNO PODŁĄCZAĆ WIĘCEJ NIŻ JEDNEGO URZĄDZENIA DO JEDNEGO KANAŁU KOMINOWEGO
Kolejny etap to ustawienie spadku i wyznaczenie osi wylotu zbieracza dymu, która musi w 100% pokrywać się z osią odprowadzenia dymu.
Szwy wewnątrz komina zabezpiecza się podwójną warstwą uszczelniacza i dopiero potem można zaczynać składanie konstrukcji.
! TO WAŻNE !
Prace montażowe przy stawianiu komina można zaczynać tylko wtedy, gdy wkład kominkowy stoi w optymalnym miejscu i spełnione są wymienione wyżej zasady.
Montaż komina prowadzi się od dołu do góry. Część znajdującą się wewnątrz wsuwa się w poprzedni element systemu, a elementy odcinka zewnętrznego nakłada się z góry na poprzedni. Taka zasada montażu zapobiega przedostawaniu się kondensatu na izolację znajdującą się wewnątrz konturu.
Rury kominowe mocuje się obejmami, a miejsca połączeń zakleja taśmą aluminiową. Długość odcinków rur trzeba tak dobrać, żeby obejmy mocujące nie wypadały na odcinkach przejść przez stropy. W miejsca styków warto podłożyć dodatkową warstwę izolacji, aby uniknąć nadmiernego nagrzewania konturu zewnętrznego. Mocując rury kominowe do ściany, należy pilnować, by nie było przekoszeń ani ugięć. Nie wolno dopuszczać do kontaktu z innymi instalacjami i z przekryciem dachowym.
! TO WAŻNE !
Prawidłowo zaprojektowany, zamontowany i na czas serwisowany komin to gwarancja stabilnej i wydajnej pracy kotła na paliwo stałe.
Zwróć uwagę! Wskazówki podane w tym artykule pomogą Ci samodzielnie zamontować komin do kominka, ale oczywiście, zanim przystąpisz do prac, warto skonsultować się ze specjalistami albo nawet zamówić odpowiednią usługę w firmie zajmującej się montażem kominów.
Zasady eksploatacji komina do kominka
Ważne jest nie tylko to, żeby prawidłowo wybrać i zamontować komin, ale też żeby właściwie go użytkować. Podczas eksploatacji komina trzeba przestrzegać kilku wymagań.
- Przy rozpalaniu we wkładzie nie wolno używać płynów do rozpalania ognia ani innych substancji łatwopalnych.
- W kominkach na paliwo stałe nie wolno używać polan, które rozmiarem przekraczają wymiary komory spalania.
- Czyszczenie komina z sadzy metodą jej wypalania może doprowadzić do przedwczesnego zniszczenia systemu kominowego.
- Rozpalonego ognia w komorze spalania nie wolno gasić wodą – nadmiar pary może doprowadzić do wprawdzie niewielkiego, ale jednak wybuchu, który jest w stanie poważnie uszkodzić, a nawet zniszczyć komin na poszczególnych odcinkach.
Jak często trzeba czyścić komin?
Czyszczenie komina wykonuje się w miarę jego zabrudzenia, ale nie rzadziej niż raz na sezon grzewczy. Stan wnętrza warto natomiast kontrolować przez wyczystki nie rzadziej niż raz w miesiącu. Zabrudzony komin to najczęstsza przyczyna zaniku ciągu kominowego i ryzyka pożaru.
Już na etapie projektowania komina należy przewidzieć takie elementy jak:
- popielnik z drzwiczkami;
- wyczystki rewizyjne na poziomych odcinkach komina.
Elementy te są niezbędne do kontroli stanu wewnętrznej powierzchni komina, a także do jego czyszczenia. Częstotliwość czyszczenia zależy od tempa zabrudzania komina produktami spalania, a to z kolei zależy od takich czynników jak:
- rodzaj i jakość paliwa stałego;
- konstrukcja komina (obecność warstwy termoizolacyjnej);
- tryb pracy wkładu (ustawienie optymalnego procesu spalania).
Kiedy drewno pali się powoli, powstaje sadza i para. Zawierają one substancje organiczne, które wchodzą w reakcję z parą wodną wydzielaną przez drewno. W efekcie na ściankach zimnego komina osadza się kreozot. Jeśli ten osad się zapali, powstanie płomień o bardzo wysokiej temperaturze. Trzeba regularnie sprawdzać nagromadzenie kreozotu, żeby określić częstotliwość czyszczenia komina. Warto pamiętać, że im intensywniejsze spalanie, tym mniej kreozotu się odkłada.
Warstwę osadu na ściankach komina należy okresowo usuwać, żeby uniknąć ryzyka zapłonu. Można to robić na dwa sposoby: metodą mechaniczną, za pomocą specjalnych szczotek, oraz z użyciem różnych środków chemicznych.
- Mechaniczne czyszczenie komina wykonuje się specjalną szczotką cylindryczną, którą mocuje się na lince i opuszcza do komina od góry. Czasem specjaliści używają też specjalnych odkurzaczy, którymi sadza wyciągana jest przez rewizję.
- Chemiczne czyszczenie komina przeprowadza się za pomocą specjalnych środków dodawanych do komory spalania w trakcie palenia.
Którykolwiek sposób wybierzesz, taką pracę lepiej powierzyć profesjonaliście. Dokładnie sprawdzi on komin przed czyszczeniem i w razie potrzeby przeprowadzi przegląd techniczny komina. A dzięki profesjonalnemu sprzętowi i środkom będziesz mieć pewność, że Twój komin jest czysty i bezpieczny.
Jak rozpoznać pożar w kominie?
Zapłon w kominie powstaje najczęściej wskutek nieregularnego i rzadkiego czyszczenia oraz spalania mokrego lub wilgotnego drewna, przez co zapala się kreozot – łatwopalna substancja wydzielająca się przy spalaniu mokrego drewna. Rozpoznasz go po zapachu spalenizny w domu, nietypowych dźwiękach w kominie, gwałtownym wzroście jego temperatury oraz iskrach lub płomieniu widocznych w kominie.
Charakterystyczne objawy pożaru w kominie:
- zapach produktów spalania (sadzy) w domu;
- podejrzane, niesłyszane wcześniej dźwięki w kominie;
- silny wzrost temperatury komina;
- pojawienie się iskier lub płomienia w kominie.
W przypadku wykrycia pożaru w kominie należy:
- natychmiast wezwać straż pożarną;
- w miarę możliwości ugasić ogień w kominie, używając piasku lub ziemi;
- pożaru w kominie nie wolno gasić wodą, ponieważ nagłe schłodzenie komina i parowanie wody mogą doprowadzić do jego pęknięcia i rozprzestrzenienia się pożaru;
- odciąć dopływ powietrza do kominka: zamknąć drzwiczki wkładu oraz dopływ powietrza pierwotnego i, jeśli to możliwe, wtórnego.
Po pożarze komina konieczne jest, aby specjalista przeprowadził przegląd jego stanu technicznego. Dopiero potem można ponownie rozpalić ogień w kominku.