Zakup wkładu kominkowego nie jest tak prosty, jak mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka — o ile wcześniej nie poznamy wszystkich niuansów. Istnieje bowiem mnóstwo rodzajów wkładów, setki producentów, tysiące modeli i niezliczona liczba wzorów. Na co więc się zdecydować? I jak prawidłowo wybrać oraz kupić wkład kominkowy do domu? Wszystko to wyjaśniamy w tym artykule.
Po co w domu kominek?
Kominek w nowoczesnym domu pełni dwie role: dogrzewa pomieszczenia i buduje nastrój. Dla większości właścicieli równie ważne jak moc grzewcza są widok żywego ognia i wygląd całej zabudowy.
Współcześnie kominek przestał być wyłącznie urządzeniem grzewczym czy — jak w średniowieczu — miejscem przygotowywania posiłków. W nowoczesnych domach jednorodzinnych, na działkach letniskowych i w podmiejskich willach kominki pełnią raczej funkcję dekoracyjną. Obserwowanie płomienia daje kojący, niemal terapeutyczny efekt. A pokój z kominkiem staje się sercem domu, w którym tak przyjemnie spędza się rodzinne wieczory czy spotkania w gronie przyjaciół.
Dlatego przy wyborze wkładu kominkowego dla współczesnego klienta liczą się nie tylko parametry techniczne (moc, powierzchnia ogrzewania), lecz także kryteria dekoracyjne. Jaki płomień daje to czy inne paliwo? Jak duży jest widok ognia we wkładzie? Jak efektownie zabudować wkład? Wszystkie te parametry wpłyną na ostateczny wybór. Aby więc dobrze wybrać i kupić wkład swoich marzeń, warto wcześniej odpowiedzieć sobie na te pytania.
Jak wybrać wkład kominkowy?
Wybór zaczyna się od trzech pytań: czy kominek ma przede wszystkim grzać, czy zdobić wnętrze, jakim paliwem chcesz palić i czy w budynku jest komin. Dopiero potem dobiera się rodzaj wkładu, jego materiał, kształt i sposób montażu.
Współczesny rynek techniki grzewczej oferuje szeroki wybór — od kominków elektrycznych i biokominków po wkłady kominkowe i piece na drewno.
Jeśli zdecydowałeś się na tradycyjny kominek i chcesz kupić wkład kominkowy, w tym artykule znajdziesz wskazówki, jaki rodzaj wkładu wybrać.
Jakie są rodzaje wkładów kominkowych?
Wkłady kominkowe dzieli się według przeznaczenia, rodzaju paliwa, sposobu ogrzewania, zasady działania, materiału, wyglądu, sposobu montażu, kształtu szyby oraz sposobu otwierania drzwiczek.
Kominek to wspólna nazwa kilku ważnych elementów: obudowy, wkładu, komina i pozostałego osprzętu. Sam wkład kominkowy może się różnić zarówno wyglądem, jak i sposobem działania. Kryteria, według których rozróżniamy wkłady, można umownie podzielić na następujące:
- ze względu na przeznaczenie
- ze względu na sposób ogrzewania
- ze względu na rodzaj paliwa
- ze względu na zasadę działania
- ze względu na materiał
- ze względu na wygląd
- ze względu na sposób montażu
- ze względu na sposób oglądania płomienia
- ze względu na sposób otwierania drzwiczek
Przyjrzyjmy się bliżej każdemu z tych kryteriów.
Rodzaje wkładów według przeznaczenia
Ze względu na przeznaczenie wkłady kominkowe można umownie podzielić na dwie kategorie:
- do ogrzewania
- do dekoracji
Często oba te kryteria są ze sobą powiązane i wkład przeznaczony do ogrzewania pełni jednocześnie rolę centralnego elementu wnętrza. Dotyczy to jednak wyłącznie domów jednorodzinnych i podmiejskich.
Jeśli chodzi o mieszkania, tu obowiązują ograniczenia w montażu kominków na paliwo stałe. Dlatego w takich lokalach popularnością cieszą się głównie kominki elektryczne i biokominki. Taki kominek we wnętrzu pełni wyłącznie funkcję dekoracyjną i tylko częściowo może dogrzewać pomieszczenie.
Rodzaje kominków według rodzaju paliwa
Rodzaj paliwa to ważny element, od którego zależy zarówno powierzchnia, jaką wkład jest w stanie ogrzać, jak i czas jego pracy, wygląd wkładu oraz konieczność montażu dodatkowych elementów: na przykład komina, obudowy czy wnęki w ścianie.
Ze względu na rodzaj paliwa wyróżniamy:
- kominki na paliwo stałe
- kominki elektryczne
- biokominki
- kominki gazowe
- kominki na pellet
Kominki na paliwo stałe pracują na drewnie opałowym, odpadach drzewnych, trocinach, węglu lub prasowanych brykietach. Z reguły wkłady do takich kominków wykonane są z metalu (żeliwa lub stali), a obudowa z cegły i kamienia (marmur, granit itp.). Takie kominki uchodzą za tradycyjne, mają oryginalny wystrój, ale wymagają przygotowania dużej ilości opału, który szybko się wypala. Mimo to właśnie kominki na paliwo stałe dają przyjemność obcowania z prawdziwym płomieniem i skutecznie ogrzewają dom.
Wadą takich kominków jest jedynie to, że nie wszędzie można je zamontować — tylko w pomieszczeniach, które mają wyprowadzenie komina i osobny szacht dymowy.
Kominki elektryczne i biokominki to alternatywa dla tych, którzy mieszkają w bloku albo nie mogą wybudować komina. Kominek elektryczny działa po podłączeniu do sieci elektrycznej. Biokominki pracują na płynnym biopaliwie (bioetanolu). Technicznie paliwo do ekokominków i biokominków to denaturowany alkohol otrzymywany w procesie przetwarzania roślin cukrodajnych. Zaletą takiego paliwa jest możliwość stosowania go w instalacjach bez komina.
Kominek gazowy to idealne rozwiązanie do ogrzewania domów podmiejskich, domków letniskowych i willi, które nie są podłączone do centralnego ogrzewania. Konstrukcja składa się z palnika, nagrzewnicy, termoregulatora, ramy i obudowy. Zasada działania takiego kominka przypomina kuchenkę gazową: dzięki gazowi powstaje żywy płomień, który ogrzewa pomieszczenie. Wadą kominków gazowych bywają trudności związane z uzyskaniem zgód odpowiednich służb na montaż.
Kominki na pellet to jedna z odmian kominków na paliwo stałe. Ciepło kominek na pellet wytwarza dzięki spalaniu nowoczesnego paliwa — pelletu, czyli granulatu z prasowanych wiórów drzewnych. Pellet ma dużą gęstość, jest kompaktowy i nie wymaga specjalnych warunków przechowywania. Wysoka wartość opałowa pelletu przekłada się na wyższą sprawność. Kominki na pellet łatwo się montuje, nie zajmują dużo miejsca i mają wygodne sterowanie elektroniczne.
Rodzaje wkładów kominkowych według sposobu ogrzewania
Ze względu na sposób ogrzewania wkłady różnią się tym, jak dokładnie pracują i ogrzewają pomieszczenia. Według tego kryterium można je podzielić na:
- powietrzne (konwekcyjne)
- z płaszczem wodnym
- akumulacyjne
- hybrydowe
Powietrzne, czyli konwekcyjne wkłady kominkowe to najpopularniejsze rozwiązanie w kominkach na drewno. Wkłady kominkowe z ogrzewaniem powietrznym ogrzewają pomieszczenie dzięki powietrzu nagrzanemu od spalania drewna.
Powietrze nagrzewa się w kanałach przebiegających między wkładem a ścianami zabudowy, następnie jest rozprowadzane po pomieszczeniach kanałami umieszczonymi w suficie lub ścianach i wypuszczane do wnętrz przez kratki wentylacyjne. Spaliny odprowadzane są przewodem kominowym.
W zależności od modelu za pomocą wkładu kominkowego można ogrzać dom o powierzchni nawet do 230 m².
Wkłady z płaszczem wodnym rozpala się drewnem, ale ogrzewają one pomieszczenia nie powietrzem, lecz wodą znajdującą się w specjalnym płaszczu wodnym kominka.
Większa część energii oddawana jest na podgrzanie wody przez wymiennik do zbiornika buforowego, którego pojemność zależy od objętości komory wkładu kominkowego; mniejsza część przypada na konwekcyjne ogrzewanie bezpośrednio w pomieszczeniu (17%), a reszta ciepła to promieniowanie z szyby drzwiczek (8%).
Wkład z płaszczem wodnym ma wiele zalet, jednak zanim zdecydujesz się kupić kominek z płaszczem wodnym, weź pod uwagę, że montaż wkładu kominkowego z płaszczem wodnym jest bardziej skomplikowany niż montaż wkładu konwekcyjnego. Trzeba będzie dokupić osprzęt do kominka — zabezpieczenia przed przegrzaniem, automatykę, pompy, wymiennik itp. Również sam wkład z płaszczem wodnym kosztuje więcej. Dlatego taki system ogrzewania wyjdzie drożej.
Kominki akumulacyjne pracują dzięki specjalnym materiałom akumulacyjnym połączonym z powietrznym wkładem kominkowym. Innymi słowy, do produkcji konwekcyjnego wkładu powietrznego wykorzystuje się materiały zdolne gromadzić ciepło w trakcie palenia. Po wygaśnięciu ognia oddają one to ciepło do pomieszczenia przez 8-10 godzin (czas zależy od ilości materiału akumulacyjnego).
Mówiąc prościej, kominek akumulacyjny to dobrej jakości powietrzny wkład kominkowy na drewno, wykonany z żeliwa lub stali kotłowej, z dodatkiem masy akumulującej ciepło (mieszanka szamotowo-ceglana) w komorze spalania lub obok niej.
Kominek hybrydowy, jak można się domyślić już z samej nazwy, to kominek, który może wykorzystywać różne rodzaje paliwa. Hybrydowy wkład kominkowy można rozpalać brykietami, pelletem i tradycyjnie — drewnem. Taki kominek jest całkowicie unowocześniony: ma automatyczne rozpalanie i czyszczenie, można nim sterować zdalnie przez smartfon i potrafi pracować nawet miesiąc autonomicznie, bez Twojej ingerencji.
Rodzaje wkładów kominkowych według wyglądu
Wzornictwo wkładów ogranicza dziś chyba tylko wyobraźnia projektantów i producentów. Ich wygląd zależy od wielu czynników: począwszy od rodzaju paliwa, a skończywszy na sposobie montażu. Ale wszystkie wkłady można podzielić ze względu na wygląd na dwie duże grupy:
- otwarte wkłady kominkowe
- zamknięte wkłady kominkowe
Kominek otwarty można śmiało nazwać ojcem wszystkich współczesnych kominków. To kominek tradycyjny, którego obudowa wymurowana jest z materiałów ogniotrwałych, a komora spalania drewna jest otwarta do pomieszczenia. Już w średniowieczu takie klasyczne kominki budowała szlachta w dawnych zamkach, a ich rozmiary robiły wrażenie.
Kiedyś kominki otwarte wykorzystywano nie tylko do ogrzewania, lecz także do przygotowywania posiłków. Dziś montuje się je przede wszystkim w celach dekoracyjnych — w domach podmiejskich, hotelach czy restauracjach. Takie kominki mają niską sprawność i oddają bardzo mało ciepła, które czuć wyłącznie w bezpośredniej bliskości paleniska. Poza tym w domu, w którym są dzieci lub zwierzęta, taki kominek może być niebezpieczny.
Kominek zamknięty to nowoczesny kominek, który składa się z gotowego wkładu kominkowego ze szklanymi drzwiczkami oraz obudowy.
W takim wkładzie widok ognia chronią szczelne drzwiczki z żaroodpornej szyby, a moc zwiększa komora konwekcyjna lub płaszcz wodny. Sprawność wkładów zamkniętych jest wielokrotnie wyższa niż kominków otwartych — dokładna wartość zależy od konkretnego modelu i podana jest w karcie produktu. Do tego w kominkach tego typu można rozprowadzić ciepło do kilku pomieszczeń, a nawet na cały dom.
Stalowy czy żeliwny wkład kominkowy?
Żeliwo dłużej utrzymuje ciepło i jest zwykle tańsze, ale wkłady żeliwne są ciężkie i mają dość surową formę. Stal pozwala na nowoczesne wzornictwo, duże szyby, nietypowe kształty i lepszą konwekcję. Wybór zależy od stylu wnętrza i warunków montażu.
Materiał, z którego wykonany jest wkład kominkowy, wpływa na jego sprawność, szybkość nagrzewania oraz czas utrzymywania ciepła po wygaśnięciu ognia. Dziś na rynku wkładów konkurują dwa materiały:
- wkłady stalowe
- wkłady żeliwne
Żeliwne wkłady kominkowe są tańsze od stalowych, mocne i energooszczędne. Żeliwo potrafi gromadzić i utrzymywać ciepło nawet po tym, jak ogień w palenisku zgaśnie. Szybko się nagrzewa i wymaga minimum drewna, by pracować z pełnią możliwości.
Żeliwo nie koroduje i bez problemu znosi duże wahania temperatury. Jednak wkłady żeliwne są cięższe od stalowych, co utrudnia montaż i zwiększa wymagania wobec nośności podłoża w miejscu ustawienia kominka. Wygląd żeliwnego odlewu jest też dość surowy i nie wpasuje się w każde wnętrze. Żeliwo w naszej ofercie reprezentują żeliwne piece MORSO z 5-letnią gwarancją.
Stalowe wkłady kominkowe mają nowocześniejszy wygląd i bardziej zaawansowaną konstrukcję techniczną. Wewnątrz korpusu stalowego wkładu znajdują się dodatkowe kanały powietrzne, które zapewniają energooszczędny proces spalania drewna. Z kolei system konwekcji pozwala skuteczniej odprowadzać ciepło do innych pomieszczeń. Wyłożenie komory spalania nie tylko podkreśla piękno płomienia, lecz także pomaga utrzymać wysoką temperaturę w palenisku.
Dzięki wyłożeniu komory spalania stalowe wkłady wyglądają stylowo i ozdobią każde wnętrze. Stal pozwala konstruować wkłady kominkowe dużych i małych rozmiarów oraz o nietypowych kształtach, więc w kwestii wzornictwa nic Cię nie ogranicza — tak powstała między innymi seria SAVEN Balance. Korpusy stalowych wkładów SAVEN wykonane są z blachy o grubości 3-5 mm, a gwarancja obejmuje 5 lat + 2 lata na szamot.
Typy kominków według sposobu montażu
Współczesne wzornictwo kominków nie ogranicza się już do modeli do zabudowy i przyściennych. Kominek można dziś zamocować na ścianie, postawić na podłodze, a nawet na stole czy szafce nocnej. Wszystko zależy od Twoich oczekiwań i oczywiście od tego, jaką funkcję ma pełnić kominek — czysto dekoracyjną czy grzewczą. Zatem ze względu na sposób ustawienia w pomieszczeniu kominki można podzielić na:
- do zabudowy
- wolnostojące (podłogowe)
- naścienne (wiszące)
- stołowe
Kominek do zabudowy to klasyczne rozwiązanie dla wkładów na paliwo stałe. Żeliwny lub stalowy wkład na drewno montuje się we wnęce, ustawiając go na termoizolacyjnym podeście. Z tyłu do takiego wkładu podłącza się komin. Później całość obudowuje się kamieniem, marmurem lub płytą gipsową.
Kominki wolnostojące stawia się na podłodze, bez zabudowywania w ścianie. Z reguły są to piecokominki na drewno, które nie wymagają dodatkowej obudowy ani montażu. Do kominków podłogowych zaliczają się także niektóre modele kominków elektrycznych i biokominków.
Kominek naścienny, czyli wiszący, montuje się na ścianie podobnie jak inne meble czy sprzęt AGD. Wiszące mogą być jednak wyłącznie modele kominków elektrycznych i biokominków.
Kominek stołowy to najczęściej produkt wytwórców biokominków. Takie kominki można postawić na stole czy dowolnym innym meblu. Bywają różnych rozmiarów — od zupełnie małych po szerokie — i pełnią wyłącznie funkcję dekoracyjną.
Rodzaje wkładów kominkowych według kształtu i widoku ognia
Ta klasyfikacja dotyczy wyłącznie kominków na paliwo stałe z żywym ogniem. Wkłady na drewno mogą być:
- proste
- narożne
- dwustronne (tunelowe)
- trójstronne
Wkłady proste to klasyczne rozwiązanie dla zamkniętych kominków na drewno. Takie wkłady mają prostą szybę i montowane są w prostej ścianie, zwykle na środku pomieszczenia. Do kominka prostego można dobrać dowolną obudowę i stworzyć idealne wnętrze, a sam wkład stanie się centralnym punktem domu.
Wkład narożny to popularny model, który wygląda nietuzinkowo dzięki bocznemu ustawieniu w rogu pomieszczenia lub na styku dwóch ścian. Kominek narożny oszczędza przestrzeń w pokoju i jednocześnie przyciąga wzrok. Wkłady narożne mają szybę prostą i boczną, czyli ogień widać z dwóch stron.
Wkłady trójstronne, jak można się domyślić z nazwy, mają szyby w trzech z czterech ścianek. Ogień widać tu z przodu, z prawej i z lewej strony. Kominki trójstronne montuje się na środku pomieszczenia albo w ścianie dzielącej dwa sąsiednie pokoje.
Wkład tunelowy to wkład, w którym ogień widać z dwóch przeciwległych stron: z przodu i z tyłu. Z reguły kominki tunelowe montuje się w ścianach działowych. Dzięki temu kominek ogrzewa jednocześnie dwa pokoje, a w każdym z nich można podziwiać widok płonącego drewna.
Rodzaje wkładów kominkowych według sposobu otwierania drzwiczek
W zamkniętych wkładach na drewno obowiązkowym elementem są szczelne drzwiczki z żaroodporną szybą. Mogą one być:
- boczne (lewo- lub prawostronne)
- z gilotyną
Boczne drzwiczki wkładu kominkowego otwierają się tradycyjnie — w lewo lub w prawo. Z reguły wyposażone są w klamkę i żaroodporną szybę, która wytrzymuje temperaturę do 800°C. Poszczególne modele mogą mieć również popielnik (komorę na popiół). Większość współczesnych modeli wkładów zamkniętych sprzedawana jest już w komplecie z drzwiczkami. Ale nawet jeśli je uszkodzisz, można kupić drzwiczki do kominka i wymienić je.
Kominek z gilotyną to rodzaj wkładu zamkniętego, którego drzwiczki otwierają się nie poziomo w bok, lecz pionowo w górę i w dół. To wygodne rozwiązanie dla osób, które mają niewielkie pomieszczenie i ograniczone miejsce na otwieranie drzwiczek i dokładanie drewna. Z reguły wkłady z gilotyną produkują wytwórcy kominków stalowych — w naszej ofercie jest to seria SAVEN Energy Up — choć można znaleźć również wkłady żeliwne z takim sposobem otwierania drzwiczek.